E-Learning

Ga aan de slag. Succes !


Biobased bouwen

Biobased bouwen is een van de kansrijke mogelijkheden om beter klimaatneutraal te presteren. Biobased bouwen maakt gebruik van hernieuwbare bouwgrondstoffen; dit zijn grondstoffen uit gewassen die door fotosynthese CO2 uit de lucht vastleggen. Hout en houtproducten zijn daarvan het belangrijkste voorbeeld. De beleidsdoelstelling om meer hout in de bouw toe te passen heeft nog slechts beperkt ingang gevonden. Alternatieve bouwmethoden en het gebruik van hernieuwbare grondstoffen voor de bouw zijn tot nu toe beperkt gebleven tot enkele voorbeeld projecten.

Men denkt zelfs aan houten wolkenkrabbers.

biobased

Gebruik:

Houtwol isolatiematerialen
Natuurverf afwerkingen
Vloerbedekking geen PVC maar linoleum en Lifeline
Rubber dakbedekking met vetplantenvegetatie
Prefab houtskeletbouw / massiefbouw
Veilige ecologische bouwmaterialen
Geen giftige stoffen
Allergeenarme afwerking en inrichting
Daglicht en gezond kunstlicht
Natuurlijke ventilatie
Stralings warmte zoals wand/vloer verwarming
Stofzuig installatie  (Renz Pijnenborg)

Hout en houtproducten fixeren koolstof en geven daarom netto een negatieve CO2-emissie waarde zolang het hout in gebruik is, en mits de energie die benodigd is voor de productie ook volledig hernieuwbaar is. De CO2 opslag in hout is ca. 0.9 ton CO2 per m3 hout, en levert overeenkomstig een negatieve emissiewaarde van ca. -1.7 g CO2/kg hout (EPA, 2010). Deze lage emissie-waarden leiden ertoe dat voor toepassingen van hout en houtproducten als vervanging van beton of staal “vermeden CO2 emissies” opgevoerd kunnen worden (Centrum Hout, 2007). Een houtsysteembouw levert zo een meer dan dubbele CO2 besparing (Fruhwald, 2004).

Proeven hebben aangetoond dat grote houtconstructies even goed en soms beter bestand zijn tegen vuur dan constructies van staal.

De 7 grootste ondernemingen e.a. gaan voor het verminderen van de milieubelasting door bouwactiviteiten. “Meer met minder”, is de slogan. Maar wat zijn meer duurzame of groene bouwsystemen? Wanneer spreken we van energie neutraal, biobased of ecologisch bouwen? Is dat allemaal hetzelfde of zijn er alternatieven die zich onderscheiden.

Wanneer is een ‘groen’ product biobased en wanneer is er sprake van “green washing”? Inzicht hierin kan je hier lezen.

Men heeft in kaart gebracht welke biobased bouwmaterialen beschikbaar en/of inzetbaar zijn voor de verschillende bouwtoepassingen.

Onbekendheid met de nieuwe bouwmaterialen, methoden of meerkosten door kleinschalige productie en arbeidsintensievere installatie maken dat er gemakkelijk wordt teruggegrepen naar de vertrouwde methoden. Veel van de
alternatieve bouwwijzen zoals bio-ecologisch bouwen worden als niche markten beschouwd. Bouwwijzen met volhout en houtskelet systemen worden nog door slechts een beperkte groep professionele bouwers toegepast.
Strobalenbouw is arbeidsintensief en gespecialiseerde aannemers zijn beperkt.
Leembouw, vaak in combinatie met strobalenbouw en vakwerkhuizen, is een oude traditionele bouwmethode die weer steeds vaker wordt toegepast, ook in moderne gebouwen.

In de bouwsector wordt in Nederland jaarlijks meer dan 50 miljard € omgezet, waarvan naar schatting ca. 33% bestaat uit materiaalkosten. In de bouw wordt een groeiende vraag naar meer duurzame materialen ervaren, maar aanbod stagneert en achtergrondkennis over welke materialen als duurzaam aangemerkt kunnen worden ontbreekt. Daarom is ook het exacte aandeel biobased bouwgrondstoffen vooralsnog lastig vast te stellen.

Bio-based bouwen is interessant vanwege de potentiële verbeterde milieuprestaties. Hernieuwbare grondstoffen zoals hout, riet en stro fixeren CO2 uit de lucht als zij groeien en kunnen daardoor een positief effect op de broeikasgasbalans hebben.
Onderwerpen in ‘Hernieuwbare grondstoffen als bouwmateriaal’ uit 2002:

• Schelpkalkmortel om te metselen
• Cellulose als isolatiemateriaal (bestaande bouw)
• Vlas- en hennepwol als isolatiemateriaal in dakdozen
• Schapenwol als isolatie in verdiepingsvloeren, wanden en daken
• Kokos voor geluidsisolatie in vloeren
• Kurk voor (plat)dakisolatie
• Gesloten-gebonden rieten schroefdak
• Schelpen als bodemafsluiter
• Vlasspaanplaat in prefab wandsystemen
• Strobalenwanden

Bouwen met afgedankte spijkerbroeken, cacaoschillen en olifantsgras. Het Biosintrum in Oosterwolde bestaat voor 80 procent uit biobased materialen. 
Met biobased materialen bedoelen we materialen die in de natuur groeien en biologisch afbreekbaar zijn. Een groot verschil met fossiele brandstoffen, die eindig zijn. Ondanks dat er nu voornamelijk met beton en bakstenen wordt gebouwd, werden woningen vroeger gemaakt van biobased materialen, zoals leem, stro en modder.

Gebouwen zijn nodig, maar gaan vaak ten koste van het landschap. Daarom moet je het landschap laten terugkomen. Bij de bouw is er gekozen voor een houten constructie. In samenwerking met Staatsbosbeheer is larikshout uit een nabijgelegen bos gebruikt. Door nieuwe aanplanting gaat er per saldo geen bos verloren. 

De kozijnen zijn gemaakt van accoya hout: Dat is naaldhout dat met azijnzuur is bewerkt, wat de levensduur ervan aanzienlijk verlengt. Het marmoleum is gemaakt van cacaoschillen en de stopcontacten zijn van bioplastics met melkzuur gemaakt. In het midden van het gebouw groeit een boom om de natuurbeleving extra te benadrukken.

De vloer is gemaakt van restproducten: gerecycled olifantsgras en betonpuingranulaat. Het cement is vervangen door olifantsgras, dat vervolgens met het beton is vermengd.  De vloer is glad, maar oogt stroachtig doordat er grasvezels in zitten. 

De wandisolatie bevatten denim van afgedankte spijkerbroeken, die inwoners uit de omliggende regio bij de gemeente konden inleveren. In totaal zijn zo’n 2.300 spijkerbroeken, ofwel 690 kilo, ingezameld. 

In dit stuk is informatie te vinden over

Bouwgrondstoffen en bouwmaterialen als
- Hout
- Houtverbindingen en verlijmde houtproducten
- Geïmpregneerd hout en coatings
- Gemodificeerd hout
- Vezelplaatmaterialen
- Overige composiet bouwmaterialen (samengestelde producten)
- Isolatie materialen
- Afdichtingskitten
- Vegetatiedaken, daktuinen en gevelbegroeiing
- Diverse biobased producten

Renovatie, restauratie en duurzame ontwikkelingen

Interieurafwerking en -design
- Linoleum
- Parket
- Tapijten en vloerbekleding
- Wandbekleding
- Bouwen met papier en karton

Installatie en sanitatie
“Groene” bouwchemicaliën
Agrovezelplaten
Bouwblokken en prefab
Overige biobased ontwikkelen
ICT en webwinkels

Bouwen met hout

   




Duurzaam bouwen