E-Learning

Ga aan de slag. Succes !


Medicijnen

Kleine medicinale verontreiniging is een complex, sectoroverstijgend probleem. Door lozing in water, bodem en lucht komen de stoffen en micro-organismen in ons milieu om vervolgens via het oppervlakte- en drinkwater en voedsel weer terug te komen bij mens en vee. 
 
De microvervuiling van het water en voedsel met medicijnresten baart steeds meer zorgen. Te meer daar nog veel onbekend is over deze sluipende vervuiling voor mens en dier. Wereldwijd wordt een cocktail van geneesmiddelen van humane en veterinaire oorsprong in (drink)water, bodem, voedselgewassen en lucht aangetroffen. Hetzelfde geldt voor tegen meerdere medicijnen resistent geworden bacteriën. Om deze problematiek aan te pakken is een radicale verandering nodig in de manier waarop wij met deze middelen omgaan. Probleem daarbij is dat medicijnen niet eenvoudig verboden of vervangen kunnen worden. Daarom is de zorgsector zelf aan zet om met een verantwoord antwoord op deze maatschappelijke uitdaging te komen.

Hoeveel ton er ieder jaar in het riool terecht komt staat hier onder.

emissiesgeneesmiddelen

Gangbare zuiveringsmethoden halen niet alle medicijnen uit het water. Gevolg is dat veel van deze biologisch actieve en slecht afbreekbare stoffen op het oppervlaktewater worden geloosd. Naar schatting gaat het in Nederland per jaar om minstens 140 ton medicijnen. Dit is beduidend meer dan de 17 ton aan bestrijdingsmiddelen die jaarlijks in het oppervlaktewater terechtkomt.
 
Medicijnen zijn net als bestrijdingsmiddelen bedoeld om een bepaalde werking te hebben op mensen, dieren of andere organismen. Bij lozing in het milieu is er dus potentieel een aanzienlijk risico dat er sprake kan zijn van onbedoelde en ongerichte blootstelling. Te meer daar er nog lang geen volledig inzicht is in de omvang van het probleem. Van de ongeveer 2000 medicijnen hebben waterbeheerders er namelijk slechts circa 80 geïnventariseerd of ze daadwerkelijk in het oppervlaktewater voorkomen.

Vissen veranderen van geslacht door de uitgeplaste restanten van de pil in het water.

vis

De hele keten zal mee moeten doen om de hoeveelheid medicijnen in het water te verkleinen.

heleketen
De overheid moet goed bekijken waar ze toestemming aan geven. De  industrie moet meewerken aan minder belastende of bioafbreekbare middelen. (Links in het plaatje)
Men moet goed beseffen wat men doet als geneesmiddelen worden voorgeschreven. Vaak teveel, onnodig of niet meer nodig (het  midden van het plaatje). Er moet betere voorlichting op komen en gedragsverandering bij voorschrijven, gebruik en afvalfase.
Hergebruik onaangebroken geneesmiddelen in intacte verpakkingen. Zie proefschrift "Sustainable use of medicine" 2018
Het gescheiden inzamelen van medicijnen.
We moeten gaan voorkomen dat contrastvloeistof in het spoelwater van toiletten terecht komt. Dan kan door plaszakjes die je na gebruik bij het gewone afval kan doen.
De waterzuivering van medicijnen zou verbeterd moeten worden (rechts in het plaatje).Kennisimpuls waterkwaliteit en misschien gebruik van Pharma filter.
 
Groene farmacie

medicijnketencompleetrGroene farmacie (Green Pharmacy) voorkomt vanaf de ontwikkelingsfase tot en met de afvalfase van geneesmiddelen ecologische en sociale schade. Dit gaat verder dan alleen het maken van „groene pillen”. Het betreft een andere manier van ontwikkelen, testen, beoordelen, produceren, voorlichten over, voorschrijven en gebruiken van geneesmiddelen. Het omvat bovenal maximale gezondheidsbevordering voordat tot behandeling wordt besloten. 
 
Daarmee is groene farmacie, net als groene gezondheidszorg, gericht op het verkleinen van de sociale en ecologische voetafdruk van de zorg voor mens en dier. Deze vorm van farmacie past in een samenleving die haar ontwikkeling niet meer afmeet aan het bruto nationaal product, maar aan de levensstandaard en volksgezondheid, en aan de sociale en ecologische voetafdruk. 
 
In het linker venster wordt per schakel van de medicijnketen uitgewerkt wat groene farmacie inhoudt. Alsmede hoe en door wie groene farmacie bevorderd kan worden. De overkoepelende concepten groene chemie en groene gezondheidszorg worden apart uitgewerkt. In het programma Groene Gezondheid werkt stichting Huize Aarde aan de introductie van groene farmacie in de zorgpraktijk.
 
Groene farmacie stimuleert innovatie op het gebied van chemie, chemische technologie, farmacologie, farmacie, bedrijfskunde, (dier)geneeskunde, landbouw & veeteelt, water- en bodembeheer. Aansturing van deze discipline- en sectoroverstijgende transitie vraagt om (inter)nationale en regionale beleidsinstrumenten.